ตับวาย คือภาวะที่ตับสูญเสียการทำงานอย่างรุนแรงจนไม่สามารถทำหน้าที่ที่สำคัญต่อร่างกายได้ ซึ่งตับเป็นอวัยวะสำคัญที่ช่วยกำจัดสารพิษ สร้างโปรตีน และควบคุมการเผาผลาญในร่างกาย หากตับหยุดทำงานจะส่งผลให้เกิดปัญหาสุขภาพร้ายแรงและอาจนำไปสู่การเสียชีวิตได้หากไม่ได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที
ประเภทของตับวาย (https://www.vimut.com/article/ACLF)
ตับวายเฉียบพลัน (Acute Liver Failure)
เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วภายในเวลาไม่กี่วันหรือไม่กี่สัปดาห์ และมักเกิดในคนที่ไม่มีโรคตับมาก่อน
สาเหตุทั่วไป:
การติดเชื้อไวรัส (เช่น ไวรัสตับอักเสบ A, B, C)
การใช้ยาบางชนิดเกินขนาด (เช่น พาราเซตามอล)
การได้รับสารพิษ เช่น สารพิษจากเห็ดพิษหรือสารเคมี
โรคภูมิคุ้มกันทำลายตัวเอง (Autoimmune Hepatitis)
ตับวายเรื้อรัง (Chronic Liver Failure)
เกิดจากการสะสมของความเสียหายต่อเนื้อตับเป็นเวลานาน จนตับไม่สามารถทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ
สาเหตุทั่วไป:
โรคตับแข็ง (Cirrhosis)
การติดเชื้อไวรัสตับอักเสบ B หรือ C
การดื่มแอลกอฮอล์หนักเป็นเวลานาน
ภาวะไขมันพอกตับ
โรคทางพันธุกรรม เช่น โรควิลสัน (Wilson's disease)
อาการของตับวาย
อาการอ่อนเพลียและไม่มีแรง
คลื่นไส้ อาเจียน
เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
ตัวเหลือง ตาเหลือง (ดีซ่าน)
ท้องบวม (ท้องมาน)
ขาบวม
สับสนหรือหมดสติ (ในกรณีที่มีสารพิษสะสมในสมอง)
เลือดออกง่ายหรือมีจุดเลือดออกตามผิวหนัง
ปัสสาวะสีเข้ม อุจจาระสีซีด
การรักษาตับวาย
การรักษาขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรงของตับวาย ซึ่งอาจรวมถึง:
การรักษาสาเหตุ
การรักษาโรคที่เป็นต้นเหตุ เช่น การรักษาไวรัสตับอักเสบ หรือการหยุดใช้ยาที่เป็นพิษต่อตับ
การรักษาประคับประคอง
การให้สารน้ำและสารอาหารเพื่อรักษาสมดุลในร่างกาย
การใช้ยาลดสารพิษในเลือด
การปลูกถ่ายตับ
ในกรณีที่ตับเสียหายรุนแรงและไม่สามารถฟื้นตัวได้
การป้องกันตับวาย
ฉีดวัคซีนป้องกันไวรัสตับอักเสบ
หลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์หนัก
รับประทานอาหารที่มีประโยชน์และหลีกเลี่ยงอาหารที่มีไขมันสูง
หลีกเลี่ยงการใช้ยาที่มีผลต่อตับโดยไม่ปรึกษาแพทย์
ตรวจสุขภาพตับเป็นประจำ โดยเฉพาะผู้ที่อยู่ในกลุ่มเสี่ยง
หากมีอาการผิดปกติ ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัยและการรักษาอย่างถูกต้อง
อ่านค่อได้ที่ https://www.vimut.com/article/ACLF (https://www.vimut.com/article/ACLF)